Thuật ngữ pháp luật vần G

50 thuật ngữ · bấm tên để xem định nghĩa đầy đủ, ví dụ và điều luật.

Gây rối hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp khác Cạnh tranh chuyên sâu
Gây rối hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp khác là trực tiếp hoặc gián tiếp cản trở, làm gián đoạn việc kinh doanh hợp pháp của doanh nghiệp đó; bị cấm tại khoản 4 Điều 45 Luật Cạnh tranh.
Gia công trong thương mại Thương mại chuyên sâu
Gia công trong thương mại là việc bên nhận gia công dùng nguyên liệu, vật liệu của bên đặt gia công để làm một hoặc nhiều công đoạn sản xuất theo yêu cầu, để hưởng thù lao (Điều 178 Luật Thương mại).
Giá đất Đất đai chuyên sâu
Giá đất là giá trị của quyền sử dụng đất tính bằng tiền trên một đơn vị diện tích. Có giá do Nhà nước xác định (bảng giá, hệ số, giá cụ thể) và giá các bên tự thỏa thuận khi giao dịch.
Giá điện Năng lượng - Khoáng sản chuyên sâu
Giá điện là giá mua bán điện năng và các dịch vụ về điện, gồm giá bán lẻ, giá bán buôn, giá phát điện, giá truyền tải, phân phối, điều độ; với người dân là biểu giá bán lẻ bậc thang do Nhà nước quy định.
Gia hạn nộp thuế Hành chính - Thuế chuyên sâu
Gia hạn nộp thuế là việc cho người nộp thuế lùi thời hạn nộp tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt khi gặp bất khả kháng, phải di dời theo yêu cầu nhà nước hoặc thuộc diện Chính phủ gia hạn đặc biệt.
Giải phóng hàng Hải quan - Xuất nhập khẩu chuyên sâu
Giải phóng hàng là việc cơ quan hải quan cho phép xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa đủ điều kiện nhưng chưa xác định được số thuế chính thức, khi người khai đã nộp thuế hoặc được bảo lãnh số thuế tự tính (Điều 36 Luật Hải quan).
Giải phóng mặt bằng Đất đai chuyên sâu
Giải phóng mặt bằng là cách gọi thực tế của toàn bộ quá trình thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, di dời người và tài sản để bàn giao mặt bằng sạch cho dự án; luật dùng cụm “bồi thường, hỗ trợ, tái định cư”.
Giải quyết tranh chấp thương mại Trọng tài thương mại chuyên sâu
Giải quyết tranh chấp thương mại là việc xử lý bất đồng phát sinh từ hoạt động thương mại bằng một trong bốn hình thức Luật Thương mại thừa nhận: thương lượng, hòa giải, trọng tài hoặc Tòa án; thời hiệu khởi kiện chung là 02 năm.
Giải thể doanh nghiệp Doanh nghiệp chuyên sâu
Giải thể doanh nghiệp là thủ tục chấm dứt sự tồn tại của một doanh nghiệp còn khả năng trả nợ: thanh lý tài sản, trả hết nợ, rồi xóa tình trạng pháp lý tại Cơ quan đăng ký kinh doanh.
Giám định huyết thống Hôn nhân - Gia đình chuyên sâu
Giám định huyết thống là việc phân tích ADN để kết luận có quan hệ cha – con, mẹ – con hay họ hàng hay không; là chứng cứ chính khi nhận cha mẹ con tại UBND cấp xã hoặc khi Tòa án xác định cha, mẹ, con.
Giám định pháp y Y tế - Dược chuyên sâu
Giám định pháp y là giám định tư pháp dùng kiến thức y học để kết luận về thương tích, tỷ lệ tổn thương cơ thể, nguyên nhân chết, tuổi, dấu vết sinh học trên người sống hoặc tử thi, theo trưng cầu của cơ quan tố tụng.
Giám định Tố tụng chuyên sâu
Giám định (giám định tư pháp) là việc dùng kiến thức, phương pháp khoa học, kỹ thuật để kết luận về chuyên môn những vấn đề cần làm rõ trong vụ án hình sự, vụ việc dân sự, vụ án hành chính, theo trưng cầu hoặc yêu cầu.
Giám đốc thẩm Tố tụng chuyên sâu
Giám đốc thẩm là thủ tục xét lại bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật nhưng bị kháng nghị vì phát hiện vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Đây không phải một cấp xét xử và chỉ mở ra khi người có thẩm quyền kháng nghị.
Giám đốc Doanh nghiệp chuyên sâu
Giám đốc (Tổng giám đốc) là người điều hành kinh doanh hằng ngày của công ty, do Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty hoặc Hội đồng quản trị bổ nhiệm hay thuê (Điều 63, 82, 162 Luật Doanh nghiệp).
Giám hộ Hôn nhân - Gia đình chuyên sâu
Giám hộ là việc cá nhân, pháp nhân được luật quy định, được UBND cấp xã cử, Tòa án chỉ định hoặc được lựa chọn trước, chăm sóc và bảo vệ quyền lợi của người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự (Điều 46 BLDS 2015).
Giám sát hải quan Hải quan - Xuất nhập khẩu chuyên sâu
Giám sát hải quan là biện pháp nghiệp vụ của cơ quan hải quan nhằm giữ nguyên trạng hàng hóa, phương tiện vận tải đang thuộc diện quản lý hải quan, bằng niêm phong, công chức theo dõi trực tiếp hoặc thiết bị kỹ thuật.
Giám sát thi công Xây dựng chuyên sâu
Giám sát thi công là việc chủ đầu tư tự làm hoặc thuê tư vấn kiểm tra chất lượng, khối lượng, tiến độ, an toàn lao động và bảo vệ môi trường trong suốt quá trình xây dựng công trình (Điều 56 Luật Xây dựng 2025).
Giảm thời hạn chấp hành hình phạt Hình sự chuyên sâu
Giảm thời hạn chấp hành hình phạt là việc Tòa án rút ngắn án cải tạo không giam giữ, tù có thời hạn, tù chung thân cho người đã chấp hành đủ thời gian tối thiểu, có nhiều tiến bộ và đã bồi thường một phần (Điều 63 BLHS).
Giảm trừ gia cảnh Hành chính - Thuế chuyên sâu
Giảm trừ gia cảnh là số tiền được trừ vào thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú trước khi tính thuế thu nhập cá nhân: 15,5 triệu đồng/tháng cho bản thân và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc.
Giảm vốn điều lệ Doanh nghiệp chuyên sâu
Giảm vốn điều lệ là việc công ty hạ vốn điều lệ đã đăng ký, chỉ trong các trường hợp luật cho phép: hoàn trả vốn sau 02 năm hoạt động, mua lại phần vốn hoặc cổ phần, vốn không góp đủ, hoàn lại cổ phần ưu đãi hoàn lại.
Gian lận thương mại Hải quan - Xuất nhập khẩu chuyên sâu
Gian lận thương mại là cách gọi chung các thủ đoạn gian dối trong hoạt động xuất nhập khẩu để lách chính sách quản lý hoặc giảm thuế: khai sai xuất xứ, trị giá, mã số, chủng loại, lợi dụng loại hình ưu đãi, làm giả giấy tờ.
Gian lận trong báo cáo tài chính Kế toán - Kiểm toán chuyên sâu
Gian lận trong báo cáo tài chính là hành vi cố ý làm sai lệch số liệu, thông tin trên báo cáo tài chính — ghi khống, bỏ sót, giả mạo chứng từ, áp dụng sai nguyên tắc kế toán — để lừa người sử dụng báo cáo.
Giao đất Đất đai chuyên sâu
Giao đất là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền ra quyết định giao quyền sử dụng đất cho người có nhu cầu, theo hình thức có thu hoặc không thu tiền sử dụng đất, qua đấu giá, đấu thầu hoặc không đấu giá.
Giao dịch dân sự vô hiệu Dân sự chuyên sâu
Giao dịch dân sự vô hiệu là giao dịch không có một trong các điều kiện có hiệu lực tại Điều 117 BLDS 2015, nên không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ của các bên kể từ thời điểm xác lập.
Giao dịch dân sự Dân sự chuyên sâu
Giao dịch dân sự là hợp đồng hoặc hành vi pháp lý đơn phương làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự (Điều 116 BLDS 2015); có hiệu lực khi đủ điều kiện về chủ thể, tự nguyện, nội dung và hình thức.
Giao dịch điện tử CNTT - Dữ liệu cá nhân chuyên sâu
Giao dịch điện tử là giao dịch được thực hiện bằng phương tiện điện tử (khoản 1 Điều 3 Luật Giao dịch điện tử số 20/2023/QH15); thông điệp dữ liệu trong giao dịch dân sự được coi là văn bản.
Giao dịch nội gián Chứng khoán chuyên sâu
Giao dịch nội gián là việc dùng thông tin nội bộ chưa công bố, có thể ảnh hưởng lớn đến giá, để mua bán chứng khoán cho mình hoặc người khác, hoặc tiết lộ, tư vấn cho người khác giao dịch dựa trên thông tin đó.
Giáo dục đại học Giáo dục chuyên sâu
Giáo dục đại học là cấp đào tạo cao nhất của hệ thống giáo dục quốc dân, gồm trình độ đại học và sau đại học (thạc sĩ, tiến sĩ); từ 01/01/2026 điều chỉnh bởi Luật Giáo dục đại học số 125/2025/QH15.
Giáo dục nghề nghiệp Giáo dục chuyên sâu
Giáo dục nghề nghiệp là bộ phận của hệ thống giáo dục quốc dân đào tạo kỹ năng nghề, gồm sơ cấp, trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và các chương trình đào tạo nghề khác (điểm c khoản 2 Điều 6 Luật Giáo dục, sửa đổi 2025).
Giáo dục phổ thông Giáo dục chuyên sâu
Giáo dục phổ thông là cấp học gồm tiểu học (5 năm), trung học cơ sở (4 năm) và trung học phổ thông (3 năm), từ lớp một đến lớp mười hai; từ 01/7/2026 tiểu học và THCS là giáo dục bắt buộc.
Giao hàng Thương mại chuyên sâu
Giao hàng là nghĩa vụ chính của bên bán: chuyển hàng hóa và chứng từ cho bên mua đúng số lượng, chất lượng, địa điểm, thời hạn đã thỏa thuận hoặc theo Điều 34–44 Luật Thương mại.
Giao rừng Nông nghiệp - Lâm nghiệp chuyên sâu
Giao rừng là việc Nhà nước quyết định trao quyền sử dụng một diện tích rừng có sẵn cho ban quản lý rừng, tổ chức, cá nhân, cộng đồng dân cư, thường không thu tiền, thực hiện đồng bộ với giao đất (Luật Lâm nghiệp).
Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư Đầu tư chuyên sâu
Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư là văn bản bằng bản giấy hoặc bản điện tử ghi nhận thông tin đăng ký của nhà đầu tư về dự án đầu tư; bắt buộc với dự án của nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức kinh tế trên 50% vốn nước ngoài.
Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp Doanh nghiệp chuyên sâu
Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp là văn bản giấy hoặc điện tử do Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp, ghi tên, mã số, trụ sở, người đại diện, thành viên, vốn; đồng thời là giấy chứng nhận đăng ký thuế.
Giấy chứng nhận đủ điều kiện bay Hàng không chuyên sâu
Giấy chứng nhận đủ điều kiện bay là giấy do quốc gia đăng ký quốc tịch tàu bay cấp hoặc công nhận, xác nhận từng tàu bay đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật để được khai thác; gồm loại tiêu chuẩn, đặc biệt và xuất khẩu.
Giấy chứng nhận kết hôn Hôn nhân - Gia đình chuyên sâu
Giấy chứng nhận kết hôn là giấy tờ hộ tịch do UBND cấp xã (hoặc cơ quan đại diện ở nước ngoài) cấp cho hai bên khi đăng ký kết hôn, ghi nhận ngày xác lập quan hệ vợ chồng (Điều 17 Luật Hộ tịch 2014).
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất Đất đai chuyên sâu
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là chứng thư pháp lý Nhà nước cấp để xác nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và công trình gắn liền với đất hợp pháp của một người cụ thể.
Giấy chứng nhận xuất xứ Hải quan - Xuất nhập khẩu chuyên sâu
Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) là văn bản hoặc hình thức có giá trị tương đương do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước xuất khẩu cấp, chứng nhận hàng có xuất xứ từ nước đó – căn cứ để hưởng thuế suất theo hiệp định.
Giấy phép hoạt động điện lực Năng lượng - Khoáng sản chuyên sâu
Giấy phép hoạt động điện lực là văn bản cơ quan có thẩm quyền cấp cho tổ chức đủ điều kiện để phát điện, truyền tải, phân phối, bán buôn hoặc bán lẻ điện; không cấp cho giai đoạn đầu tư (Điều 30 Luật Điện lực 2024).
Giấy phép khai thác khoáng sản Năng lượng - Khoáng sản chuyên sâu
Giấy phép khai thác khoáng sản là văn bản cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho tổ chức, cá nhân, xác định vị trí, diện tích, mức sâu, loại và trữ lượng khoáng sản, công suất, phương pháp và thời hạn được phép khai thác.
Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành Du lịch chuyên sâu
Giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành là văn bản cơ quan nhà nước cấp cho doanh nghiệp đủ điều kiện, cho phép kinh doanh lữ hành nội địa hoặc quốc tế; không có thời hạn nhưng phải cấp đổi khi thay đổi đăng ký doanh nghiệp, phạm vi.
Giấy phép kinh doanh Doanh nghiệp chuyên sâu
Giấy phép kinh doanh là cách gọi thông dụng, thường chỉ Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc đăng ký hộ kinh doanh; về pháp lý, giấy phép là văn bản cơ quan chuyên ngành cấp cho ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
Giấy phép lái xe Giao thông chuyên sâu
Giấy phép lái xe là giấy phép do cơ quan có thẩm quyền cấp cho người đã sát hạch đạt yêu cầu, cho phép điều khiển loại xe cơ giới tương ứng với hạng ghi trên giấy, có 12 điểm để quản lý việc chấp hành luật.
Giấy phép môi trường thành phần Môi trường chuyên sâu
Giấy phép môi trường thành phần là tên gọi chung sáu loại giấy phép, giấy xác nhận môi trường cấp trước ngày 01/01/2022, nay được dùng thay giấy phép môi trường trong thời gian chuyển tiếp (điểm d khoản 2 Điều 42 Luật BVMT 2020).
Giấy phép môi trường Môi trường chuyên sâu
Giấy phép môi trường là văn bản do cơ quan có thẩm quyền cấp cho dự án, cơ sở được phép xả chất thải ra môi trường, quản lý chất thải hoặc nhập khẩu phế liệu, kèm điều kiện về bảo vệ môi trường.
Giấy phép xây dựng có thời hạn Xây dựng chuyên sâu
Giấy phép xây dựng có thời hạn là giấy phép cấp cho công trình trên đất thuộc quy hoạch đã duyệt, công bố nhưng chưa thực hiện, chưa có quyết định thu hồi đất (khoản 2 Điều 44 Luật Xây dựng 2025).
Giấy phép xây dựng Xây dựng chuyên sâu
Giấy phép xây dựng là văn bản do cơ quan có thẩm quyền cấp cho chủ đầu tư để xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo, di dời công trình (khoản 21 Điều 3 Luật Xây dựng 2025).
Gièm pha doanh nghiệp khác Cạnh tranh chuyên sâu
Gièm pha doanh nghiệp khác là đưa thông tin không trung thực về một doanh nghiệp, trực tiếp hoặc gián tiếp, làm xấu uy tín, tình trạng tài chính hay hoạt động kinh doanh của họ; Luật Cạnh tranh 2018 cấm tại khoản 3 Điều 45.
Giống cây trồng Nông nghiệp - Lâm nghiệp chuyên sâu
Giống cây trồng là quần thể cây trồng phân biệt được với quần thể khác qua ít nhất một đặc tính di truyền được, đồng nhất, ổn định qua nhân giống và có giá trị canh tác, giá trị sử dụng (Luật Trồng trọt).
Góp vốn, mua cổ phần Đầu tư chuyên sâu
Góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp là hình thức đầu tư vào tổ chức kinh tế đã có: mua cổ phần phát hành mới, góp thêm vốn, hoặc mua lại cổ phần, phần vốn góp từ thành viên, cổ đông hiện hữu.

191 thuật ngữ vần G định nghĩa nguyên văn trong luật →