Thuật ngữ Giao thông

• An toàn giao thôngchuyên sâu

  An toàn giao thông là trạng thái giao thông có trật tự, an toàn, thông suốt; với đường bộ, luật gọi là "trật tự, an toàn giao thông đường bộ" (khoản 1 Điều 2 Luật TTATGT 2024).

• Biển báo giao thôngchuyên sâu

  Biển báo giao thông (biển báo hiệu đường bộ) là một loại báo hiệu đường bộ dùng hình vẽ, chữ, số để báo điều cấm, nguy hiểm, hiệu lệnh hoặc chỉ dẫn; gồm 5 nhóm theo Điều 11 Luật TTATGT 2024 và QCVN 41:2024/BGTVT.

• Biển số xechuyên sâu

  Biển số xe là tấm biển do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp, gắn vào phương tiện để phục vụ quản lý; từ 2025 được quản lý theo mã định danh của chủ xe, chủ xe được giữ số biển 05 năm (Điều 36 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Bồi thường thiệt hại do tai nạn giao thôngchuyên sâu

  Bồi thường thiệt hại do tai nạn giao thông là trách nhiệm dân sự ngoài hợp đồng buộc chủ sở hữu, người sử dụng phương tiện gây tai nạn bù đắp tổn thất về sức khỏe, tính mạng, tài sản và tinh thần cho người bị hại.

• Dừng xe, đỗ xechuyên sâu

  Dừng xe là trạng thái đứng yên tạm thời trong thời gian cần thiết để người lên xuống, xếp dỡ hàng, kiểm tra xe; đỗ xe là trạng thái đứng yên không giới hạn thời gian (Điều 18 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Đăng ký xechuyên sâu

  Đăng ký xe là thủ tục cơ quan Công an cấp chứng nhận đăng ký và biển số cho xe cơ giới, xe máy chuyên dùng có nguồn gốc hợp pháp — điều kiện bắt buộc để xe được tham gia giao thông.

• Giấy phép lái xechuyên sâu

  Giấy phép lái xe là giấy phép do cơ quan có thẩm quyền cấp cho người đã sát hạch đạt yêu cầu, cho phép điều khiển loại xe cơ giới tương ứng với hạng ghi trên giấy, có 12 điểm để quản lý việc chấp hành luật.

• Hạng giấy phép lái xechuyên sâu

  Hạng giấy phép lái xe là cấp phân loại ghi trên giấy phép, xác định người được cấp lái loại xe nào; từ 01/01/2025 có 15 hạng: A1, A, B1, B, C1, C, D1, D2, D, BE, C1E, CE, D1E, D2E, DE.

• Kiểm định an toàn kỹ thuật phương tiệnchuyên sâu

  Kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường (đăng kiểm) là việc cơ sở đăng kiểm kiểm tra định kỳ xe cơ giới để cấp chứng nhận kiểm định; mô tô, xe gắn máy chỉ kiểm định khí thải.

• Mũ bảo hiểmchuyên sâu

  Mũ bảo hiểm là "mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy" đạt quy chuẩn quốc gia, mà người lái và người được chở trên mô tô, xe gắn máy, xe đạp máy phải đội, cài quai đúng quy cách.

• Người tham gia giao thôngchuyên sâu

  Người tham gia giao thông đường bộ gồm người điều khiển và người được chở trên phương tiện, người điều khiển, dẫn dắt vật nuôi và người đi bộ trên đường bộ (khoản 8 Điều 2 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Nhường đườngchuyên sâu

  Nhường đường là nghĩa vụ giảm tốc, dừng lại hoặc tránh sang bên để người, xe có quyền đi trước được đi trước — tại nơi giao nhau, khi chuyển hướng, khi gặp xe xin vượt, xe ưu tiên, người đi bộ.

• Nồng độ cồnchuyên sâu

  Nồng độ cồn là lượng cồn (ethanol) đo được trong máu (mg/100 ml) hoặc trong hơi thở (mg/1 lít khí thở); người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ bị cấm có bất kỳ nồng độ cồn nào.

• Phần đường, làn đườngchuyên sâu

  Phần đường xe chạy là phần của đường bộ dùng cho phương tiện đi lại; làn đường là một phần của phần đường xe chạy được chia theo chiều dọc, đủ rộng cho xe chạy an toàn (khoản 5, 6 Điều 2 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Phạt nguộichuyên sâu

  Phạt nguội là cách gọi dân gian của việc xử phạt vi phạm giao thông dựa trên hình ảnh, dữ liệu do camera, thiết bị kỹ thuật ghi lại, khi người vi phạm không bị dừng xe xử lý tại chỗ.

• Quy tắc giao thôngchuyên sâu

  Quy tắc giao thông là các chuẩn mực bắt buộc về cách đi trên đường bộ — đi bên phải, đúng làn, chấp hành báo hiệu, tốc độ, vượt, nhường đường, dừng đỗ… — quy định tại Chương II (Điều 10 – 33) Luật TTATGT đường bộ 2024.

• Sang tên xechuyên sâu

  Sang tên xe là thủ tục cấp chứng nhận đăng ký xe, biển số cho người nhận chuyển quyền sở hữu (mua, được tặng cho, thừa kế); gồm hai bước: chủ cũ làm thủ tục thu hồi trong 30 ngày, chủ mới đăng ký (Thông tư 79/2024/TT-BCA).

• Sát hạch lái xechuyên sâu

  Sát hạch lái xe là kỳ kiểm tra do cơ quan Công an tổ chức để đánh giá lý thuyết và kỹ năng của người đã học lái; đạt yêu cầu mới được cấp giấy phép lái xe (Điều 61, Điều 62 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Tai nạn giao thôngchuyên sâu

  Tai nạn giao thông đường bộ là va chạm liên quan đến người, phương tiện khi tham gia giao thông, xảy ra ngoài ý muốn và gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản (khoản 12 Điều 2 Luật TTATGT đường bộ 2024).

• Tạm giữ phương tiệnchuyên sâu

  Tạm giữ phương tiện là biện pháp hành chính cho phép người có thẩm quyền giữ xe vi phạm trước khi ra quyết định xử phạt, để ngăn chặn vi phạm, xác minh tình tiết hoặc bảo đảm thi hành; thời hạn cơ bản 07 ngày.

• Tốc độ tối đa cho phépchuyên sâu

  Tốc độ tối đa cho phép (tốc độ khai thác tối đa) là giá trị tốc độ lớn nhất xe được chạy trên một đoạn đường, ghi trên biển P.127 hoặc, khi không có biển, theo Thông tư 38/2024/TT-BGTVT tùy loại xe và loại đường.

• Tước giấy phép lái xechuyên sâu

  Tước giấy phép lái xe là hình thức xử phạt bổ sung, buộc người vi phạm không được lái xe theo giấy phép đó trong một thời hạn từ 01 đến 24 tháng; hết hạn thì được nhận lại, không phải thi lại.

• Vi phạm giao thôngchuyên sâu

  Vi phạm giao thông là hành vi có lỗi làm trái quy tắc, điều kiện về người lái, phương tiện hoặc vận tải trên đường bộ; tùy hậu quả mà bị xử phạt hành chính theo Nghị định 168/2024 hoặc truy cứu hình sự.

• Vượt xechuyên sâu

  Vượt xe là tình huống trên đường mỗi chiều chỉ có một làn xe cơ giới, xe phía sau di chuyển sang bên trái để lên trước xe phía trước (khoản 1 Điều 14 Luật TTATGT đường bộ 2024); đường nhiều làn thì áp dụng quy tắc làn đường.

• Xử phạt vi phạm giao thôngchuyên sâu

  Xử phạt vi phạm giao thông là việc người có thẩm quyền áp dụng hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả với cá nhân, tổ chức vi phạm quy định về trật tự, an toàn giao thông mà chưa đến mức truy cứu hình sự.

93 thuật ngữ Giao thông định nghĩa nguyên văn trong luật →

Lĩnh vực khác