Thuật ngữ Hình sự định nghĩa trong luật
51 thuật ngữ · mỗi thuật ngữ kèm định nghĩa nguyên văn và điều luật nguồn.
-
Cai nghiện ma túy
Cai nghiện ma túy là quá trình thực hiện các hoạt động hỗ trợ về y tế, tâm lý, xã hội, giúp người nghiện ma túy dừng sử dụng chất ma túy, thuốc gây nghiện, thuốc hướng… (120/2025/QH15)
-
Cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng
Cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng là việc người nghiện ma túy tự nguyện đăng ký cai nghiện tại gia đình, cộng đồng với sự hỗ trợ chuyên môn của tổ ch… (120/2025/QH15)
-
Cấm cư trú
Cấm cư trú là buộc người bị kết án phạt tù không được tạm trú hoặc thường trú ở một số địa phương nhất định. Thời hạn cấm cư trú là từ 01 năm đến 05 năm, kể từ ngày ch… (100/2015/QH13)
-
Cây có chứa chất ma túy
Cây có chứa chất ma túy là cây thuốc phiện, cây côca, cây cần sa và các loại cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định. (120/2025/QH15)
-
Chất gây nghiện
Chất gây nghiện là chất kích thích hoặc ức chế thần kinh, dễ gây tình trạng nghiện đối với người sử dụng. (120/2025/QH15)
-
Chất hướng thần
Chất hướng thần là chất kích thích hoặc ức chế thần kinh hoặc gây ảo giác, nếu sử dụng nhiều lần có thể dẫn tới tình trạng nghiện đối với người sử dụng. (120/2025/QH15)
-
Chất ma túy
Chất ma túy là chất gây nghiện, chất hướng thần được quy định trong danh mục chất ma túy do Chính phủ ban hành. (120/2025/QH15)
-
Chuẩn bị phạm tội
có bài biên soạn
Chuẩn bị phạm tội là tìm kiếm, sửa soạn công cụ, phương tiện hoặc tạo ra những điều kiện khác để thực hiện tội phạm hoặc thành lập, tham gia nhóm tội phạm, trừ trường … (100/2015/QH13)
-
Cơ quan lập yêu cầu
Cơ quan lập yêu cầu là cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật đề nghị nước ngoài thực hiện tương trợ tư pháp về hình sự để giải quyết vụ việc, vụ án hình sự… (103/2025/QH15)
-
Cơ quan thực hiện yêu cầu
Cơ quan thực hiện yêu cầu là cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật được giao thực hiện tương trợ tư pháp về hình sự ở Việt Nam và nước ngoài. (103/2025/QH15)
-
Cố ý phạm tội
có bài biên soạn
Cố ý phạm tội là phạm tội trong những trường hợp sau đây: (100/2015/QH13)
-
Đặc xá
Đặc xá là sự khoan hồng đặc biệt của Nhà nước do Chủ tịch nước quyết định tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân sự kiện trọ… (30/2018/QH14)
-
Đình chỉ hoạt động có thời hạn
Đình chỉ hoạt động có thời hạn là tạm dừng hoạt động của pháp nhân thương mại trong một hoặc một số lĩnh vực mà pháp nhân thương mại phạm tội gây thiệt hại đến tính mạ… (100/2015/QH13)
-
Đình chỉ hoạt động vĩnh viễn
Đình chỉ hoạt động vĩnh viễn là chấm dứt hoạt động của pháp nhân thương mại trong một hoặc một số lĩnh vực mà pháp nhân thương mại phạm tội gây thiệt hại hoặc có khả n… (100/2015/QH13)
-
Đối tượng bị quản lý
Đối tượng bị quản lý là người có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy mà không thuộc các trường hợp quy định tại khoản 5 Điều 23 của Luật Phòng, chống ma túy. (105/2021/NĐ-CP)
-
Đồng phạm
có bài biên soạn
Đồng phạm là trường hợp có hai người trở lên cố ý cùng thực hiện một tội phạm. (100/2015/QH13)
-
Dịch vụ cai nghiện ma túy
2 định nghĩa
Dịch vụ cai nghiện ma túy là hoạt động do tổ chức, cá nhân đủ điều kiện thực hiện một hoặc nhiều giai đoạn cai nghiện theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy và Ngh… (163/2026/NĐ-CP)
-
Hình phạt
có bài biên soạn
Hình phạt là biện pháp cưỡng chế nghiêm khắc nhất của Nhà nước được quy định trong Bộ luật này, do Tòa án quyết định áp dụng đối với người hoặc pháp nhân thương mại ph… (100/2015/QH13)
-
Hội đồng tư vấn đặc xá
Hội đồng tư vấn đặc xá là tổ chức liên ngành bao gồm đại diện lãnh đạo các cơ quan, tổ chức có liên quan do Chủ tịch nước quyết định thành lập để triển khai thực hiện … (30/2018/QH14)
-
Hợp đồng dịch vụ cai nghiện ma túy
2 định nghĩa
Hợp đồng dịch vụ cai nghiện ma túy là thỏa thuận giữa tổ chức, cá nhân cung cấp dịch vụ cai nghiện ma túy với người nghiện ma túy hoặc người đại diện hợp pháp của ngườ… (163/2026/NĐ-CP)
-
Huấn luyện nghiệp vụ phòng, chống tội phạm về ma túy
2 định nghĩa
Huấn luyện nghiệp vụ phòng, chống tội phạm về ma túy là các hoạt động đào tạo, tập huấn, hướng dẫn, bồi dưỡng, tư vấn nghiệp vụ cho người làm công tác phòng, chống ma … (163/2026/NĐ-CP)
-
Kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy
Kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy là việc cho phép, theo dõi, kiểm tra, giám sát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy và phòng ngừa, ngăn ch… (120/2025/QH15)
-
Người nghiện ma túy
Người nghiện ma túy là người sử dụng chất ma túy, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và bị lệ thuộc vào các chất này. (120/2025/QH15)
-
Người sử dụng trái phép chất ma túy
Người sử dụng trái phép chất ma túy là người có hành vi sử dụng chất ma túy mà không được sự cho phép của người hoặc cơ quan chuyên môn có thẩm quyền và xét nghiệm chấ… (120/2025/QH15)
-
Phạm tội chưa đạt
có bài biên soạn
Phạm tội chưa đạt là cố ý thực hiện tội phạm nhưng không thực hiện được đến cùng vì những nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội. Người phạm tội chưa đạt phải chị… (100/2015/QH13)
-
Phòng vệ chính đáng
có bài biên soạn 2 định nghĩa
Phòng vệ chính đáng là hành vi của người vì bảo vệ quyền hoặc lợi ích chính đáng của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức mà chống trả … (100/2015/QH13)
-
Phòng, chống ma túy
Phòng, chống ma túy là phòng ngừa, ngăn chặn, đấu tranh chống tội phạm và tệ nạn ma túy; kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy. (120/2025/QH15)
-
Quản chế
Quản chế là buộc người bị kết án phạt tù phải cư trú, làm ăn sinh sống và cải tạo ở một địa phương nhất định dưới sự kiểm soát, giáo dục của chính quyền và nhân dân đị… (100/2015/QH13)
-
Quyết định đặc xá
Quyết định đặc xá là văn bản của Chủ tịch nước quyết định tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân. (30/2018/QH14)
-
Quyết định về đặc xá
Quyết định về đặc xá là văn bản do Chủ tịch nước ban hành quy định thời điểm đặc xá, đối tượng, điều kiện của người được đề nghị đặc xá nhân sự kiện trọng đại, ngày lễ… (30/2018/QH14)
-
Sản xuất chất ma túy
2 định nghĩa
Sản xuất chất ma túy là hoạt động tạo ra chất ma túy từ cây có chứa chất ma túy, tiền chất, hóa chất hoặc từ chất ma túy khác dưới mọi hình thức, cách thức, phương phá… (163/2026/NĐ-CP)
-
Sản xuất tiền chất
2 định nghĩa
Sản xuất tiền chất là hoạt động tạo ra tiền chất từ cây có chứa tiền chất, hóa chất hoặc từ tiền chất khác dưới mọi hình thức, cách thức, phương pháp. (163/2026/NĐ-CP)
-
Tái nghiện
2 định nghĩa
Tái nghiện là trường hợp người đã hoàn thành cai nghiện ma túy hoặc hoàn thành điều trị nghiện bằng thuốc thay thế được cơ quan có thẩm quyền xác định là nghiện ma túy. (163/2026/NĐ-CP)
-
Tệ nạn ma túy
Tệ nạn ma túy là việc sử dụng trái phép chất ma túy, nghiện ma túy và các hành vi vi phạm pháp luật về ma túy mà chưa đến mức hoặc không bị truy cứu trách nhiệm hình sự. (120/2025/QH15)
-
Thiết bị giám sát điện tử
Thiết bị giám sát điện tử là thiết bị giám sát định vị viễn thông đáp ứng các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, được đeo trên cơ thể để xác định vị trí của người bị giám sá… (163/2026/NĐ-CP)
-
Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự
Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự là thời hạn do Bộ luật này quy định mà khi hết thời hạn đó thì người phạm tội không bị truy cứu trách nhiệm hình sự. (100/2015/QH13)
-
Tịch thu tài sản
có bài biên soạn
Tịch thu tài sản là tước một phần hoặc toàn bộ tài sản thuộc sở hữu của người bị kết án để nộp vào ngân sách nhà nước. Tịch thu tài sản chỉ được áp dụng đối với người … (100/2015/QH13)
-
Tiền chất
Tiền chất là hóa chất thường được sử dụng trong quá trình điều chế, sản xuất chất ma túy được quy định trong danh mục tiền chất do Chính phủ ban hành. (120/2025/QH15)
-
Tình thế cấp thiết
có bài biên soạn 2 định nghĩa
Tình thế cấp thiết là tình thế của người vì muốn tránh gây thiệt hại cho quyền, lợi ích hợp pháp của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, của cơ quan, tổ ch… (100/2015/QH13)
-
Tổ thẩm định liên ngành
Tổ thẩm định liên ngành là tổ chức liên ngành bao gồm đại diện các cơ quan, tổ chức có liên quan do Hội đồng tư vấn đặc xá quyết định thành lập để thẩm định danh sách,… (30/2018/QH14)
-
Tội phạm
có bài biên soạn
Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật Hình sự, do người có năng lực trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại thực hiện một cách cố … (100/2015/QH13)
-
Trục xuất
2 định nghĩa
Trục xuất là buộc người nước ngoài bị kết án phải rời khỏi lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Trục xuất được Tòa án áp dụng là hình phạt chính hoặc hình… (100/2015/QH13)
-
Truy nguyên nguồn gốc ma túy
2 định nghĩa
Truy nguyên nguồn gốc ma túy là quá trình áp dụng các phương pháp sinh hóa, hóa lý, vật lý để xác định trạng thái, bản chất nguyên liệu, phương pháp, cách thức điều ch… (163/2026/NĐ-CP)
-
Tù chung thân
Tù chung thân là hình phạt tù không thời hạn được áp dụng đối với người phạm tội đặc biệt nghiêm trọng, nhưng chưa đến mức bị xử phạt tử hình. Không áp dụng hình phạt … (100/2015/QH13)
-
Tù có thời hạn
có bài biên soạn
Tù có thời hạn là buộc người bị kết án phải chấp hành hình phạt tại cơ sở giam giữ trong một thời hạn nhất định. Tù có thời hạn đối với người phạm một tội có mức tối t… (100/2015/QH13)
-
Tử hình
Tử hình là hình phạt đặc biệt chỉ áp dụng đối với người phạm tội đặc biệt nghiêm trọng thuộc một trong nhóm các tội xâm phạm an ninh quốc gia, xâm phạm tính mạng con n… (100/2015/QH13)
-
Tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy
Tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy là việc người đang trong thời gian cai nghiện ma túy tự nguyện mà không tuân thủ các quy định chuyên môn về cai nghiện ma túy hoặc tự ý… (163/2026/NĐ-CP)
-
Tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội
có bài biên soạn
Tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội là tự mình không thực hiện tội phạm đến cùng, tuy không có gì ngăn cản. Người tự ý nửa chừng chấm dứt việc phạm tội được miễn trá… (100/2015/QH13)
-
Tương trợ tư pháp về hình sự
Tương trợ tư pháp về hình sự là việc Việt Nam và nước ngoài, thông qua các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, hỗ trợ nhau trong việc thực hiện các hoạt động xác minh, điề… (103/2025/QH15)
-
Vô ý phạm tội
có bài biên soạn
Vô ý phạm tội là phạm tội trong những trường hợp sau đây: (100/2015/QH13)
-
Xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể
Xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể là việc thực hiện các kỹ thuật chuyên môn nhằm xác định chất ma túy trong cơ thể thông qua mẫu nước tiểu, mẫu máu hoặc các mẫu vật … (120/2025/QH15)
Giải nghĩa dễ hiểu, ví dụ, phân biệt: xem các mục biên soạn lĩnh vực Hình sự.